Radicaal eigenaarschap.

Het klinkt stoer. Krachtig. Onafhankelijk.

Maar vaak bedoelen we er iets anders mee.

We denken dat radicaal eigenaarschap betekent dat je aan jezelf werkt. Dat je je patronen oplost. Dat je sterker wordt. Beter communiceert. Meer grenzen stelt. Meer discipline toont.

Dat kan allemaal waardevol zijn. Maar radicaal eigenaarschap begint niet bij jezelf verbeteren.

Het begint bij erkennen.

Erkennen van alles wat er al in jou aanwezig is. Ook datgene wat je liever niet ziet.

Niet alleen het mooie stuk

Radicaal eigenaarschap gaat niet over: “Kijk eens hoe goed ik ben.”

Het gaat over: zie ik ook wat ik afkeur in mezelf?

Zie ik mijn jaloezie? Mijn onzekerheid? Mijn prestatiedrang? Mijn behoefte aan bevestiging?

En kan ik die zien zonder ze meteen te willen fixen?

De meeste mensen werken vooral aan de delen van zichzelf die sociaal acceptabel zijn. Maar radicaal eigenaarschap stopt niet bij het nette stuk.

Het begint bij het eerlijke stuk.

Alles bevragen

Gisteren sprak ik hierover met mijn vriend. We hadden het over de leer van Socrates: alles bevragen. Alles wat je denkt. Alles wat je voelt. Alles wat je als waarheid aanneemt.

Dat is ongemakkelijk. Want je gedachten en emoties voelen logisch. Ze voelen waar.

Maar ze zijn gestoeld op overtuigingen.

En waar komen die overtuigingen vandaan?

Uit je opvoeding. Uit je kindertijd. Uit school. Uit de kerk. Uit je familie. Uit de maatschappij. Zelfs de plek waar je woont beïnvloedt hoe jij de wereld ziet en beleeft.

De wereld is niet zoals jij hem ziet.

De wereld is zoals jij hem beleeft.

Voor jou klopt jouw waarheid. Maar voor de ander kan die totaal anders zijn.

Dus wat is waarheid eigenlijk?

Filters

Ik zie het steeds vaker zo: we kijken allemaal door filters.

Die filters bestaan uit overtuigingen. Uit ervaringen. Uit eerdere pijn. Uit eerdere successen.

Elke gebeurtenis die plaatsvindt, gaat eerst door die filters heen.

De gebeurtenis zelf is neutraal. Maar wat jij ervan maakt, bepaalt hoe jouw wereld eruitziet.

Dat betekent niet dat alles leuk is. Het betekent dat jouw ervaring afhankelijk is van jouw lens.

En over die lens ben jij de baas.

Je kunt op elk moment onderzoeken: klopt deze filter nog voor mij? Of is dit een oud overlevingspatroon?

Noëtische wetenschap en realiteit

In ons gesprek kwamen we ook bij de noëtische wetenschap. Deze wetenschap onderzoekt hoe bewustzijn en gedachten invloed hebben op de fysieke werkelijkheid.

Ik ben ervan overtuigd dat jij jouw fysieke realiteit beïnvloedt.

Sterker nog: jij bént jouw realiteit.

Niet omdat jij de hele wereld bestuurt. Maar omdat jouw beleving van de wereld voortkomt uit jouw binnenwereld.

Als jij gelooft dat je niet goed genoeg bent, zie je daar overal bevestiging van.

Als jij gelooft dat je veilig bent, ervaar je situaties anders.

Perceptie vormt jouw ervaring. En jouw ervaring vormt jouw leven.

Werken aan jezelf of werken in jezelf?

Veel mensen denken dat ze bezig zijn met hun filters. Ze volgen cursussen. Lezen boeken. Doen trainingen.

Ze werken aan zichzelf.

Maar werken aan jezelf betekent niet automatisch dat je je filters doorziet.

Soms leg je alleen maar een nieuwe laag over jezelf heen. Een nieuwe methode. Een nieuwe techniek. Een nieuw label.

Werken in jezelf is iets anders.

Dat betekent stil worden. Voelen. Kijken naar wat er écht in je leeft. Zonder het meteen te willen veranderen.

Mijn eigen valkuil

Vorige week trapte ik zelf weer in een oude valkuil.

Ik was veel aan het werken. Ideeën bedenken om omzet te genereren. Best ironisch, want niet zo lang geleden besloot ik meer vanuit een sabbatical houding te leven en te werken.

Toch ging mijn overlevingsbrein aan. Hoe kan ik snel omzet maken? Wat kan ik aanbieden? Wat kan ik lanceren?

Gelukkig merkte ik het op en ging ik onderzoeken.

Het ging niet over geld. Het ging over waarde koppelen aan prestatie.

Als kind werd ik beoordeeld op mijn prestaties. Goed voetballen. Goede cijfers halen.

Later in een relatie werd ik gewaardeerd als ik veel geld kon binnenhalen.

Daar is het principe ontstaan: niet ik ben waardevol om wie ik ben, maar om wat ik oplever.

Sudderen in plaats van oplossen

In plaats van nog meer ideeën te bedenken, ben ik gaan sudderen. Gaan voelen. Gaan pluizen.

Ik nam verantwoordelijkheid. Niet door mezelf te verbeteren, maar door te erkennen: dit patroon leeft in mij. Dit diende ooit mijn overleving.

En op biologisch niveau voelde ik dat ik dit systeem niet meer nodig heb.

Dat is radicaal eigenaarschap.

Wat blijft er over?

Een medestudent zei laatst: “Eerder dacht ik dat ik een mens was met een zielservaring, maar nu voel ik dat ik een ziel ben met een menselijke ervaring.”

Dat zette me aan het denken.

Als we onze overtuigingen en conditioneringen afpellen, wie of wat blijft er dan over?

Wat als niets is zoals je dacht dat het was — en dat precies goed is?

Kun jij dan blijven staan?

Mijn ervaring is: hoe radicaler ik verantwoordelijkheid neem voor wie ik werkelijk ben, hoe rustiger ik het leven ervaar.

Niet perfecter. Niet succesvoller. Maar rustiger. Waardevoller. Zachter.

Radicaal eigenaarschap begint niet bij jezelf verbeteren.

Het begint bij alles in jezelf durven erkennen.